Kort antwoord: Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) eist voor nieuwbouw in de basis een weerstand tegen branddoorslag en brandoverslag (wbdbo) van 60 minuten tussen brandcompartimenten, bepaald volgens NEN 6068. Een doorvoering mag die scheiding niet verzwakken. Tijdens het gebruik moet de eigenaar of gebruiker via de zorgplicht in artikel 6.4 Bbl zorgen dat doorvoeringen worden gecontroleerd.
Wat is het Bbl en wat veranderde er ten opzichte van het Bouwbesluit 2012?
Het Bbl is sinds 1 januari 2024 de landelijke regelgeving voor bouwen en het gebruik van gebouwen, als onderdeel van de Omgevingswet. Het verving het Bouwbesluit 2012. De inhoudelijke brandveiligheidseisen bleven grotendeels gelijk, maar de artikelnummers en de opbouw zijn veranderd.
Je kent het wel: in bestekken, offertes en logboeken staat nog "volgens het Bouwbesluit", terwijl dat sinds 2024 niet meer de geldende regeling is. Bij een discussie met de gemeente of een kwaliteitsborger is het handig om de juiste artikelen uit het Bbl te kennen.
| Onderwerp | Waar in het Bbl |
|---|---|
| Regels voor bestaande bouw | Hoofdstuk 3 |
| Regels voor nieuwbouw | Hoofdstuk 4 |
| Regels voor het gebruik van gebouwen | Hoofdstuk 6 |
| Wbdbo tussen brandcompartimenten (nieuwbouw) | Artikel 4.53 |
| Bepalingsmethode wbdbo (NEN 6068) | Artikel 4.54 |
| Specifieke zorgplicht brandveilig gebruik | Artikel 6.4 |
| Gereedmelding bij Wkb gevolgklasse 1 | Artikel 2.21 |
Hoeveel minuten brandwerendheid eist het Bbl tussen brandcompartimenten?
Volgens artikel 4.53 Bbl is de basiseis voor nieuwbouw een wbdbo van 60 minuten tussen een brandcompartiment en een ander brandcompartiment. Voor bestaande bouw geldt 20 minuten. Onder voorwaarden is bij nieuwbouw 30 minuten voldoende, bijvoorbeeld bij veel woongebouwen van steen of beton.
| Situatie | Wbdbo | Bron |
|---|---|---|
| Nieuwbouw, basiseis | 60 minuten | Artikel 4.53 lid 1 Bbl |
| Bestaande bouw, basiseis | 20 minuten | IPLO, wbdbo van een brandcompartiment |
| Woonfunctie met permanente vuurbelasting tot 500 MJ/m² en geen verblijfsgebied hoger dan 7 m | 30 minuten | Artikel 4.53 lid 3 Bbl |
| Gebouw zonder vloeren hoger dan 5 m, geen woonfunctie, celfunctie of gezondheidszorg met bedgebied | 30 minuten | Artikel 4.53 lid 4 Bbl |
| Industriefunctie groter dan 1.000 m² | 60 minuten | Artikel 4.53 lid 5 Bbl |
De wbdbo wordt volgens artikel 4.54 Bbl bepaald met NEN 6068 en uitgedrukt in minuten. Voor de exacte voorwaarden per situatie is het IPLO-overzicht of een brandveiligheidsadviseur de juiste bron.
Wat zegt het Bbl over doorvoeringen in een brandscheiding?
Het Bbl stelt eisen aan de brandscheiding als geheel, niet aan elke doorvoering afzonderlijk. Een doorvoering is onderdeel van die scheiding, dus de afgedichte doorvoering moet samen met de wand of vloer de vereiste brandwerendheid halen. Een kabelgoot door een wand van 60 minuten vraagt dus een afdichting die daar niet onder zakt.
In de praktijk betekent dit:
- Elke opening in een brandscheiding moet worden afgedicht met een systeem dat geschikt is voor dat type doorvoering.
- De brandwerendheidsklasse van het afdichtingssysteem, bijvoorbeeld EI 60, moet passen bij de eis voor die scheiding.
- Afwijken mag alleen met een gelijkwaardige maatregel op grond van artikel 4.7 Omgevingswet. Volgens artikel 2.5 Bbl moet zo'n gelijkwaardige maatregel tijdens het gebruik in stand worden gehouden.
Wie moet de brandveiligheid van doorvoeringen tijdens het gebruik bewaken?
Tijdens het gebruik geldt de specifieke zorgplicht brandveilig gebruik uit artikel 6.4 Bbl. Volgens het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO) moet degene die een gebouw gebruikt of laat gebruiken, zoals een eigenaar of verhuurder, maatregelen nemen die redelijkerwijs te vragen zijn om brandgevaar te voorkomen.
IPLO noemt als voorbeeld van strijd met deze zorgplicht dat er geen adequate controle heeft plaatsgevonden na het aanbrengen of wijzigen van een kabel, leiding of andere doorvoer. Dat raakt elke verbouwing, elke nieuwe datakabel en elke vervangen leiding in een bestaand gebouw. De gebruiker is er volgens IPLO ook verantwoordelijk voor dat bedrijven die in het gebouw werken zich hieraan houden.
Moet je volgens het Bbl een logboek brandwerende doorvoeringen bijhouden?
Nee, het Bbl noemt een logboek niet letterlijk. Volgens kennispublicaties van onder meer BVM Groep en Top Stoppers is er geen Bbl-artikel dat een logboek voorschrijft. Wel moet de gebruiker kunnen aantonen dat hij aan de zorgplicht voldoet, en een logboek is daarvoor in de praktijk de meest gebruikte manier.
| Verplicht volgens het Bbl? | In de praktijk | |
|---|---|---|
| Brandscheiding met vereiste wbdbo | Ja, artikel 4.53 | Basis van het ontwerp |
| Doorvoeringen afdichten | Ja, als onderdeel van de brandscheiding | Werk van de applicateur |
| Controle na nieuwe of gewijzigde doorvoer | Ja, volgt uit de zorgplicht van artikel 6.4 | Vaak het zwakke punt |
| Logboek doorvoeringen | Niet letterlijk genoemd | Meest gebruikte manier om het aan te tonen |
Opdrachtgevers, verzekeraars of de gemeente kunnen een logboek wel eisen, bijvoorbeeld in een contract of als bewijs bij toezicht. Hoe je een logboek opbouwt lees je in Logboek brandwerende doorvoeringen: wat moet erin en wie houdt het bij?
Wat betekent de Wkb hiervoor bij gevolgklasse 1?
Bij nieuwbouw in gevolgklasse 1 onder de Wet kwaliteitsborging (Wkb) toetst een onafhankelijke kwaliteitsborger of het gebouw aan de bouwtechnische regels voldoet. Volgens artikel 2.21 Bbl moet de gereedmelding ten minste 2 weken voor ingebruikname bij de gemeente liggen, en het dossier bevoegd gezag bevat onder meer informatie over brandveiligheid.
Gegevens over afgedichte doorvoeringen, met foto's en productinformatie, helpen de kwaliteitsborger om verborgen werk te beoordelen. Ed Controls, projectmanagement- en kwaliteitscontrolesoftware voor de bouw, legt die gegevens per doorvoering vast op de tekening, zodat ze bij de gereedmelding beschikbaar zijn.
Voor wie is deze uitleg bedoeld?
Geschikt voor:
- Uitvoerders, projectleiders en werkvoorbereiders die willen weten welke Bbl-regels gelden voor doorvoeringen
- Applicateurs en brandveiligheidsbedrijven die hun werk aan de regels willen koppelen
- Gebouwbeheerders die na de oplevering verantwoordelijk zijn voor brandveilig gebruik
Niet bedoeld als:
- Juridisch advies of een vervanging van een brandveiligheidsadviseur bij het ontwerp van brandcompartimenten
Veelgestelde vragen
Geldt het Bouwbesluit 2012 nog?
Nee. Sinds 1 januari 2024 geldt het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) als onderdeel van de Omgevingswet, en dat verving het Bouwbesluit 2012. Verwijzingen naar het Bouwbesluit in nieuwe bestekken, offertes of logboeken zijn daarom verouderd, ook al zijn veel brandveiligheidseisen inhoudelijk gelijk gebleven.
Wat is wbdbo?
Wbdbo staat voor weerstand tegen branddoorslag en brandoverslag. Het is de tijd in minuten die een brand nodig heeft om van het ene brandcompartiment naar het andere over te slaan. Het Bbl bepaalt dat deze waarde wordt bepaald volgens NEN 6068.
Hoeveel minuten moet een brandwerende doorvoering houden?
Het Bbl stelt de eis aan de brandscheiding als geheel, niet aan de doorvoering apart. Bij nieuwbouw is de basiseis volgens artikel 4.53 Bbl 60 minuten tussen brandcompartimenten, onder voorwaarden 30 minuten. De afgedichte doorvoering mag die scheiding niet verzwakken, dus het afdichtingssysteem moet bij die eis passen.
Wie is verantwoordelijk voor doorvoeringen in een bestaand gebouw?
Degene die het gebouw gebruikt of laat gebruiken is verantwoordelijk, op grond van de zorgplicht in artikel 6.4 Bbl. Dat kan de eigenaar, verhuurder of gebruiker zijn. Die moet er ook voor zorgen dat aannemers en installateurs die in het gebouw werken nieuwe doorvoeringen afdichten en dat dit wordt gecontroleerd.
Is een logboek brandwerende doorvoeringen verplicht?
Het Bbl noemt een logboek niet letterlijk. Wel moet de gebruiker volgens de zorgplicht in artikel 6.4 Bbl redelijke maatregelen nemen, zoals controle na een nieuwe of gewijzigde doorvoering. Een logboek met foto, locatie en product per doorvoering is in de praktijk de meest gebruikte manier om dat aan te tonen.
Lees verder
- Wie is verantwoordelijk voor brandwerende doorvoeringen?
- Brandveiligheid in de bouw: zo houd je grip op risico's
- Brandbeveiliging software van Ed Controls
Deze blog geeft uitleg over regelgeving en is geen juridisch advies.
Bronnen
- IPLO, Wbdbo van een brandcompartiment
- IPLO, Specifieke zorgplicht brandveilig gebruik
- IPLO, Bouwmelding en gereedmelding bij de technische bouwactiviteit
- IPLO, Besluit bouwwerken leefomgeving, tekst bij inwerkingtreding
- BVM Groep, Doel, nut en noodzaak van een logboek brandwerende voorzieningen
- Top Stoppers, Is een logboek brandwerende doorvoeringen verplicht?
Laatst bijgewerkt: 12 oktober 2026